Układanie kabli

Kable powinny być dostarczane do miejsca ich układania na bębnach dostarczonych od producenta lub na bębnach zamiennych, na które przewinięto potrzebną jego ilość. Kabel powinien być wprowadzony do wykopu lub kanału bezpośrednio z bębna ustawionego przy jednym końcu trasy linii i powinien być przesuwany po rolkach kablowych, rozstawionych uprzednio na całej długości trasy lub części trasy, równej długości układanego odcinka kabla.

Dopuszcza się:

  • częściowe rozkładanie kabla wzdłuż trasy z pętli lub ósemki na poboczu trasy,
  • ręczne przenoszenie (bez użycia rolek) krótkiego odcinka kabla odwijanego z bębna, jeżeli całkowita masa tego odcinka nie przekracza 200kg,
  • rozkładanie (bez użycia rolek) kabla dostarczonego w postaci kręgu.

Przesuwanie kabli wzdłuż tras odkrytych : kable powinny być przesuwane po rolkach przelotowych i kątowych i mogą być ciągnięte mechanicznie za pomocą ustawionej na końcu trasy linii wciągarki kablowej, której lina połączona będzie z końcem układanego kabla przez łącznik obrotowy i nałożoną na koniec kabla głowicę ciągnącą lub pończochę kablową lub ręcznie przez pracowników rozstawionych wzdłuż trasy ( odwijane z bębna odcinki kabli o całkowitej masie nieprzekraczającej 200 kg ).

Przesuwanie, ciągnięcie w sposób mechaniczny:

Mechaniczne ciągniecie kabla zaleca się stosować w tych przypadkach, gdy wartość siły uciągu F , niezbędnej do przeciągnięcia wzdłuż danej trasy całego układanego odcinka kabla przekracza 2 kN. W przypadku ciągnięcia mechanicznego, gdy wartość siła uciągu (F) byłaby większa od wartości dopuszczalnej Fd ,  określonej dla poszczególnych typów i rodzajów kabli, która może wystąpić przy układaniu długich odcinków kabli wzdłuż tras z licznymi załomami – dopuszcza się wciąganie do wykopu (kanału) tylko części długości układanego odcinka kabla odwijanego z bębna ustawionego w przybliżeniu pośrodku długości trasy, ułożenie pozostałej części kabla odwijanego z bębna na powierzchni gruntu w postaci pętli lub ósemki i wciąganie kabla do pozostałej części wykopu – w kierunku przeciwnym do poprzedniego – z tej pętli lub ósemki. Przesuwany lub przenoszony odcinek kabla nie powinien ocierać się o dno, boczne ściany i krawędzie wykopów, kanałów i konstrukcji wsporczych – brak ostrożności może doprowadzić do uszkodzenia izolacji układanego (przesuwanego) odcinka kabla.

Układanie kabli w przepustach rurowych:

Kabel wprowadzany i wyprowadzany z przepustu rurowego powinien być prowadzony tak aby jego powłoka lub osłona nie ocierała się o krawędzie otworów rury i aby kabel nie zaciągała gruntu do wnętrza przepustu. Zaleca się aby na czas wprowadzania i przeciągania kabla przez przepust umieścić we wlocie rury, dzielonego, gładkiego kielicha (metalowego lub z twardego tworzywa sztucznego), a bezpośrednio przy wylocie rury rolki kablowej. Koniec kabla wprowadzanego do przepustu rurowego powinien być ciągnięty za pomocą liny przesuniętej uprzednio przez przepust i przymocowanej do ucha głowicy ciągnącej lub pończochy kablowej nałożonej na koniec kabla. W razie potrzeby zmniejszenia siły tarcia przesuwanego kabla o wewnętrzną powierzchnię przepustu rurowego, do przepustu należy uprzednio wprowadzić materiał poślizgowy, nieoddziałujący szkodliwie na powłokę lub osłonę kabla. Jako ciekłe materiały poślizgowe zaleca się stosować glicerynę techniczną dla kabli o zewnętrznej osłonie włóknistej; olej parafinowy ska kabli o powłokach lub osłonach polwinitowych i polietylenowych lub innych specjalnych preparatów.  Wprowadzając kable o powłoce wykonanej z polietylenu o dużej gęstości do przepustów wykonanych z polietylenu, nie ma konieczności stosowania materiałów poślizgowych. W przypadku gdy przepust jest nie dłuższy niż 3 m, dopuszcza się wsuwanie (wpychanie) kabla bez ciągnięcia go liną. Należy pamiętać również o tym, aby do jednego przepustu rurowego wprowadzać jeden kabel 3-żyłowy lub trzy kable 1-żyłowe, tworzące linię trójfazową.

Siła uciągu oraz promień zginania kabla:

Rzeczywista wartość siły uciągu F poszczególnych typów rodzajów kabli przy ciągnięciu za jego koniec przez głowicę ciągnącą zamocowaną na końcach wszystkich żył roboczych albo przez pończochę kablową nałożoną na zewnętrzną osłonę lub powłokę kabla nie powinna przekraczać wartości dopuszczalnej

Fd. W obszarach zmian kierunku trasy promienie łuków załomów i liczba kablowych rolek kątowych ustawionych na tych łukach powinny być takie, aby największa, rzeczywista wartość siły nacisku FR dowolnego kabla nie przekraczała wartości dopuszczalnej FRd = 1,4 kN na jedną rolkę. W żadnej części układanych kabli promienie ich zginania nie powinny być mniejsze od wartości dopuszczalnych Rd, określonych wzorem Rd = 15 D [mm], w którym D to zewnętrzna średnica kabla w mm. Jako wartość D zaleca się przyjmować wartości podane dla poszczególnych typów i rodzaj kabli określone w odpowiednich tablicach. W razie konieczności n[. przy wprowadzaniu kabla do rozdzielnicy małogabarytowej, dopuszcza się jednorazowe zgięcie kabla z zachowaniem promienia nie mniejszego niż 0,5   Rpod warunkiem, że zginany kabel będzie na szablonie i temperatura zginanej części kabla nie będzie niższa niż 20ºC.

Układanie kabli jednożyłowych:

Trzy kable jednożyłowe tworzące linię trójfazową powinny być układane i mocowane w postaci wiązki trójkątnej w przypadku układania kabli w ziemi oraz na dnie i na drabinkach (półkach) kanałów lub wiązki płaskiej w przypadku układania kabli na pionowych ścianach kanałów i budynków, przy czym płaszczyzny wiązek powinny być równoległe do tych ścian. W kanałach i budynkach dopuszcza się układanie trzech kabli jednożyłowych tworzących linię trójfazową równolegle, z prześwitami równymi zewnętrznej średnicy kabla, w płaszczyźnie poziomej lub pionowej jeżeli jest to niezbędne dla zapewnienia wymaganej obciążalności prądowej linii. Kable jednożyłowe tworzące wiązkę powinny być zabezpieczone przed zmianą wzajemnego położenia za pomocą opasek i/lub uchwytów.  Kable bezpośrednio w ziemi należny układać na dnie wykopu, jeżeli grunt jest piaszczysty, w pozostałych przypadkach na warstwie pisaku o grubości 10 cm. Ułożone kable należy zasypać warstwą piasku o grubości co najmniej 10 cm, następnie warstwą rodzimego gruntu o grubości co najmniej 15 cm i przykryć folią ze sztucznego tworzywa. Odległość folii od kabla powinna wynosić minimum 25 cm. Dla kabli niskiego napięcia układa się folię kablową koloru niebieskiego, a dla kabli średnich napięć folię koloru czerwonego. Głębokość ułożenia kabli w ziemi, mierzona od powierzchni ziemi do zewnętrznej powierzchni górnej warstwy, powinna wynosić co najmniej:

  •  50 cm – w przypadku kabli o napięciu do 1 kV ułożonych pod chodnikiem, przeznaczonych do oświetlenia ulicznego i sygnalizacyjnego ruchu ulicznego
  • 70 cm – w przypadku pozostałych kabli o napięciu znamionowym do 1kV , z wyjątkiem kabli ułożonych w ziemi na użytkach rolnych
  • 80 cm – w przypadku kabli na napięcie powyżej 1 kV do 15 kV, z wyjątkiem kabli ułożonych na użytkach rolnych
  • 90cm – w przypadku kabli o napięciu znamionowym do 15 kV ułożonych w ziemi na użytkach rolnych
  • 100 cm – dla kabli na napięcie powyżej 15 kV

Jeżeli głębokości te nie mogą być zachowane, np. przy wprowadzaniu kabla do budynku, przy skrzyżowaniu lub obejściu podziemnych urządzeń technicznych, na tych odcinkach kabel należy ochronić odpowiednią osłoną.

Kable w ziemi powinny być luźno ułożone z zapasem wystarczającym do skompensowania możliwych przesunięć gruntu. Zapas ten dla linii kablowych powinien wynosić od 1% do 2% długości wykopu.

Tabela : odległości między ułożonymi bezpośrednio w ziemi kablami nienależącymi do tej samej linii kablowej

Charakterystyka kabli krzyżujących się i zbliżających Najmniejsze dopuszczalne odległości w [cm]
Pionowo przy skrzyżowaniu Poziomo przy zbliżeniu
Kable elektroenergetyczne o napięciu znamionowym do 1kV z kablami o tym samym napięciu znamionowym lub kablami sygnalizacyjnymi

15

5

Kable sygnalizacyjne i kable przeznaczone do zasilania urządzeń oświetleniowych z kablami tego samego przeznaczenia

5

Mogą się stykać

Kable elektroenergetyczne o napięciu znamionowym do 1 kV z kablami elektroenergetycznymi o napięciu 1kV < Un ≤ 30kV

15

25

Kable elektroenergetyczne o napięciu znamionowym 1kV < Un ≤ 30kV z kablami tego samgo przedziału napięć znamionowych

10

Kable różnych użytkowników o napięciu znamionowym do 30Kv

25

Kable z mufami innych kabli

Nie dopuszcza się

Jak lp. 1-5

Kable elektroenergetyczne o napięciu znamionowym wyższym niż 30 kV z kablami tego samego przedziału napięć znamionowych

50

50

W kanałach lub tunelach kable należy układać na dnie, na ścianach albo na konstrukcjach wsporczych. Kable układane na ścianach nie powinny do nich bezpośrednio przylegać. Odległość kabli od ściany powinna wynosić minimum 1 cm. Nie należy układać kabli na dnie tuneli w przejściach przeznaczonych do poruszania się obsługi. Przejścia kabli przez przegrody w tunelach powinny być uszczelnione materiałem ognioodpornym. Dopuszcza się zasypywanie kanałów piaskiem, szczególnie w przypadku zagrożenia wybuchem lub pożarem.

Kable o izolacji z tworzyw sztucznych o napięciu znamionowym do 1kV w warunkach napowietrznych oraz pomieszczeniach można zakańczać bezgłowicowo pod warunkiem, iż nie łączy się tych kabli z kablami o izolacji papierowej oraz są one zabezpieczone przed wnikaniem wilgoci.

Kable o izolacji papierowej i powłoce metalowej można układać w temperaturze nie mniejszej niż + 4ºC, a w izolacji polwinitowej – nie mniejszej niż 0ºC.

Oznakowanie linii kablowej :

Linie kablową należy na całej długości oznakować za pomocą trwałych oznaczników nakładanych na :

  • kable wielożyłowe
  • wiązki kabli jednożyłowych o napięciu znamionowym mniejszym niż 12/20kV
  • poszczególne kable jednożyłowe ułożone w układzie płaskim
  • poszczególne kable jednożyłowe o napięciu większym niż 12/20kV, niezależnie od układu kabli

Na oznacznikach należy umieszczać trwałe napisy zawierające:

  • symbol i numer ewidencji linii
  • oznakowanie kabla
  • znak użytkownika kabla
  • rok ułożenia kabla
  • znak fazy

Trasa kabli ułożonych w ziemi powinna być na całej długości i szerokości oznakowana za pomocą folii ułożonej co najmniej 250 mm nad kablem. Barwa foli powinna być odpowiednio :

  • niebieska la kabli o napięciu nieprzekraczającym 1 kV
  • czerwona dla kabli o napięciu powyżej 1 kV

Przed zasypaniem kabla należy sprawdzić :

  • zgodność jego ułożenia z dokumentacją techniczną
  • promienie łuków kabla na zakrętach trasy
  • uszczelnienie przepustów i rur
  • oznaczenie kabli
  • ciągłość żył i powłok metalowych kabli
  • zgodność faz na obu końcach linii
  • wykonać pomiar rezystancji izolacji kabli
  • odległości między mufami i kablami
  • czy na prostych odcinkach trasy kabel jest ułożony linią falistą

W budynkach kable należy układać w :

  • w kanałach podłogowych lub ściennych
  • w rurach ułożonych w elementach stropowych
  • w specjalnych konstrukcjach wykonanych indywidulanie
  • bezpośrednio na ścianach lub suficie mocowanych na uchwytach, korytkach, drabinkach

Wprowadzenie kabla do budynku należy wykonywać zgodnie z normami, przy czym kabel powinien być zabezpieczony przed uszkodzeniami mechanicznymi za pomocą rożnego rodzaju osłon, np.: metalowych (stalowych) rur, betonowych rur, kamionkowej itp. Osłona rurowa powinna mieć średnicę równą co najmniej 1,5-krotnej średnicy zewnętrznej kabla.

 

Tabela: Odległości kabli elektroenergetycznych i sygnalizacyjnych ułożonych bezpośrednio w ziemi od innych urządzeń podziemnych.

Rodzaj urządzenia podziemnego

Najmniejsza dopuszczalna odległość [cm]

Kabli o napięciu znamionowym Un ≤ 30 kV

Kabli o napięciu znamionowym 30 kV < Un ≤ i 110 kV

Pionowa na skrzyżowaniu

Pozioma na zbliżeniu

Pionowa na skrzyżowaniu

Pozioma na zbliżeniu

Rurociągi wodociągowe, ściekowe, cieplne, gazowe z gazami niepalnymi

25 + średnica rurociągu

25 + średnica rurociągu

50+ średnica rurociągu

50+ średnica rurociągu

Rurociągi z gazami i cieczami palnymi

Uzgodnić z właścicielem rurociągu, ale nie mniej niż w lp.1

Zbiorniki z gazami i cieczami palnymi

Nie mogą się krzyżować

200

Nie mogą się krzyżować

Uzgodnić z właścicielem rurociągu ale nie mniej niż 250

Części podzielne linii napowietrznych (ustój, podpora, odciąża)

Nie mogą się krzyżować

40

Nie mogą się krzyżować

100

Ściany budynków i inne budowle, np. przyczółki z wyjątkiem urządzeń wyszczególnionych w lp. 1,2,3,4

Nie mogą się krzyżować

50*

Nie mogą się krzyżować

100

Skrajna szyna trakcji

100 – między osłoną kabla i stopą szyny

50 – między osłoną kabla a dnem rowu odwadniającego

250*

120 – między osłoną kabla i stopą szyny

80 – między osłoną kabla a dnem rowu odwadniającego

250

Urządzenia do ochrony budowli od wyładowań atmosferycznych

Wg PN-86/E-05003/01

*Dopuszcza się zmniejszenie odległości podanych w tabeli pod warunkiem zastosowania osłon otaczających i uzgodnienia odstępstwa z użytkownikami obiektów.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*